• BIST 83.067
  • Altın 146,627
  • Dolar 3,7912
  • Euro 4,0490
  • Kocaeli : 2 °C
  • İstanbul : 3 °C
  • Sakarya : 2 °C

1 Mayıs İşçi Bayramı’nda işçinin durumu

M.Tanzer Ünal

Bugün, İşçi Bayramı...

İşçi ve emekçiler tarafından dünya çapında kutlanan birlik, dayanışma ve haksızlıklarla mücadele günü…

Merak etmeyin öyle uzun uzun kafa şişirmeyeceğim.

Sadece birkaç tespitimi sizlerle paylaşmak istiyorum.

Çalışma hayatında çalışanların ve çalıştıranların örgütlü olmaları, önemli bir durum.

Bugün “İşçi Bayramı” olduğuna göre, konumuz işçi sendikaları.

İşçilerin sendikalaşma oranları dün ne idi, bugün ne?

 

1946’da başlayan serüven

Ülkemizde 1946 yılına kadar sendika kurmak yasaktı.

Zaten doğru dürüst üretim tesisi yoktu ki, işçi olsun, sendika olsun!

Cumhuriyetin ilk yıllarında, 1938 yılında çıkarılan Cemiyetler Kanunu’nda, “Sınıf esasına dayalı cemiyet kurulamaz” ifadesi vardı, bu nedenle sendika da kurulamıyordu.

 1946 yılında bu kanunda değişiklik yapıldı, “Sınıf esasına dayalı cemiyet kurulamaz ifadesi” kaldırıldı.

Böylece sendika kurulmasının önündeki engel kaldırılmış oldu.

İlk sendikalar, sosyalizmi benimseyen partiler tarafından kuruldu.

 Türkiye Sosyalist Partisi ve Türkiye Sosyalist Emekçi ve Köylü Partisi, ülkemizde sendikalaşmayı başlatan partiler oldu.

Bu sendikalar, kurulduğundan birkaç ay sonra, 17 Aralık 1946 tarihinde sıkıyönetim tarafından kapatıldı.

Bu kapatmalardan kısa bir süre sonra, 20 Şubat 1947 tarihinde “Sendikalar Kanunu” çıkarıldı.

Böylece ülkemizde kanuna dayalı sendikalaşma dönemi başlamış oldu.

Türkiye’de sendikalaşmanın ilk evresi, 1948-1963 yılları arası kabul edilir.

İlk yıllarda çalışan işçilerin sendikaya üye olma oranı yüzde 26 civarındaydı.

1963 yılında bu oran 10 puanlık artışla yüzde 36’ya yükseldi.

 

Daha sonraki 20 yıl

27 Mayıs 1960 askeri darbesinden sonra ülkemizde yeni bir dönem başladı.

Temel hak ve özgürlükler güvence altına alındı, demokratikleşme süreci başlatıldı.

Sendikacılığın gelişmesinin önündeki engeller kaldırıldı.

İşin tabiatına aykırı, ama kabul edelim ki, gerçek böyle!

1963 yılında çıkarılan kanunla işçiye ilk defa “grevli toplu pazarlık” hakkı verildi.

1967 yılında DİSK’in kurulmasıyla sendikalar arasında rekabet arttı ve sendikalı işçi sayısı hızla arttı.

1966 yılında sendikalı işçi sayısı 374 bin iken, bir yıl sonra bu sayı 835 bine yükseldi.

1970’de 1 milyon 200 bin, 1971’de 2 milyon oldu.

1980 yılına gelindiğinde sendikalara kayıtlı işçi sayısı 5 milyon 721 bine ulaşmıştı.

 

Ve 1983 sonrası…

12 Eylül 1980 darbesi hafif sarssa da, sendikalaşma oranını fazla etkilemedi.

1984 yılında sendikalaşma oranı yüzde 55.89 idi.

1994’te bu oran pik yaptı, yüzde 69.31’e ulaştı.

2000’li yıllarda tekrar 15 yıl önceye dönüş görüyoruz.

2001 yılında sendikalaşma oranı yüzde 56.88 idi.

 

AKP döneminde durum

Sizi daha fazla rakamlara boğmak istemiyorum.

Özet olarak söylersem, AKP döneminde sendikacılık büyük kan kaybetti.

Her geçen yıl geriye gitti ve bugün dipte.

Size 2013 yılı rakamlarını vereyim.

2013 yılında, ülkemizde bulunan 11 milyon 628 bin 806 işçiden sadece 1 milyon 32 bin 166’sı sendikalara üye.

Yani sendikalaşma oranı yüzde 8. 87!

Türkiye ortalaması böyle!

 

Kocaeli’de durum ne?

Dün yazı işlerindeki arkadaşlar çıkardılar.

Vereceğim rakamlar resmi…

Kocaeli’de sigortalı olarak çalışan 544 bin işçi var.

Bunların sadece 97 bini herhangi bir sendikaya kayıtlı.

Oranlarsak, ilimizdeki işçilerin sadece yüzde 17.49’unun sendikalı olduğu sonucu ortaya çıkar.

Kocaeli’deki sendikalaşma oranı, gördüğünüz gibi Türkiye ortalamasından daha iyi.

***

Sizlerle 1 Mayıs İşçi Bayramı’nda işçilerin sendikalaşma durumunu paylaşmaya çalıştım.

Tüm işçi okurlarımın bayramını kutluyorum.

Bu yazı toplam 822 defa okunmuştur.
Okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan gazetemiz hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz. Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Yorumlar
İzmitli
01 Mayıs 2015 Cuma 14:46
14:46
Emeğin kenti Kocaeli kime oy verecek?
Türkiye için emeklilik yaşı çok yüksek kimse 65'yaşında emekli olamaz!Bu yasa mezarda emeklilik yasasıdır.Erkeklerde:55,Bayanlarda:50 yaş olmalı.Bu yaş sınırlarıda;Bedenen fiziken,Kimyasalla ve kimyasal ortamda,Yer altında,Yüksekte çalışanlar için yüksek.Meslek liseleri staj sigortaları başlangıç olarak pirime sayılmalı…ASGARİ ÜCRET;Asgari ücrete gelince Asgari ücret Esnaf,Küçük işletmeler,Kobiler içindir,Asgari ücretin Holding ve Holding fabrikalarında,Kamuda işi ne?..
şu denilebilir;asgari ücreti arttırırsan..Esnaf,Küçük işletmeler,Kobiler bu maaşı çalışanlarına ödeyemezler..Asgari ücret Holding ve Holding fabrikalarında Kamuda olmaz akabinde müteahhit (teşeron)’çalışan.Bu konuda CHP’ye güveniyorum emek ve insanla ile ilgili konularda CHP’Sosyal demokratlar daha hassas…
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 2013 Kocaeli Gazetesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : (0 262) 323 39 17-18-19 | Faks : (0 262) 322 75 55 | Haber Yazılımı: CM Bilişim