• BIST 89.270
  • Altın 146,921
  • Dolar 3,6543
  • Euro 3,9297
  • Kocaeli : 1 °C
  • İstanbul : 13 °C
  • Sakarya : 1 °C

Artan vergi incelemeleri gerçekten risk analizlerine göre mi yapılıyor?

Fikret Gökmen

Son günlerde usul incelemeleri adı altında yoğun vergi incelemeleri yapılmaktadır. Bu incelemelere yönelik olarak ta özellikle bazı kişileri baskı altına almak amacı taşıdığı gibi değerlendirmeler yapılmaktadır. Bu konuya yönelik olarak İstanbul Mali Müşavirler Odası Başkanı Sayın Yahya Arıkan’ın Cumhuriyet Gazetesinde yayınlanan yazısını sizlerle paylaşmak istiyorum.

 

Vergi bilinciyle ilgili kamu idaresinin tanıtımlarda kullandığı özlü sözlerinden biri ‘’Vergi halkın sermayesidir’’ şeklindeydi. Biraz daha kafiyeli diğer söz ise şöyleydi: ‘’Hizmet istiyorsan devletten, vermelisin vergini yürekten!’’

Bu sözleri hatırlattım çünkü, bu haftaki konumuz tamda gündeme teğet bir biçimde, ‘’Sermaye/hizmet/devlet’’ üzerinden vergi ve incelemeleri.

Önceki hafta, sayın Maliye Bakanımız, mesleğe yeni başlayan vergi müfettiş yardımcılarına seslendi ve şöyle dedi:

‘’Denetim kararı, yani incelemeye alınacak mükellefler, esas itibarıyla nesnel bir çerçevede, risk analizlerine tabi olarak yapılıyor.’’


“Nesnel” kelimesinin anlamı, Türk Dil Kurumu’nun sözlüğünde şöyle çıkıyor. “

Gerçeğe varmak amacıyla, taraf tutmadan inceleme yapan, hüküm veren, objektif.” 
Yani bu tanıma göre anlıyoruz ki, incelenecek mükellefler, objektif olarak belirleniyormuş. 
Ancak, ne yazık ki uygulamanın bu şekilde yürümediğine üzülerek şahit oluyoruz. Geçmişte olduğu gibi bugün de inceleme kriterleri objektif olarak seçilmiyor. Aksine“ siyasi kriterler” göz önünde tutuluyor. 
Biz geçmişte siyasi gerekçelerle yapılan incelemelere ne ölçüde karşı durduysak, bugün de aynı ölçüde tepkiliyiz.

 

Siyasi analiz olmasın!

Sayın bakan da ifade etti. İncelenecek mükelleflerin seçiminde risk analizleri kullanılıyor. Yani çeşitli kurumlardan temin edilen bilgiler, mükellefler tarafından gönderilen bilgiler ve vergi beyannameleri ile mali tablolar, sistem tarafından harmanlanıyor ve belli konularda riskli mükellefler tespit ediliyor. Bu çerçevede de incelemeler şekillendiriliyor.

Ancak, ilginçtir ki son dönemde bazı gayrifaal mükelleflerin incelemeye alındığına şahit oluyoruz. Bunlarında inceleme gerekçeleri risk analizi olarak sunuluyor.

Mükellefin herhangi bir faaliyeti yok, mali tabloları, beyannameleri, diğer kurumlardan alınan bilgiler bu faaliyetsizliği gösteriyor. Buna rağmen bu mükellef, risk analizinde incelenecek mükellefler arasında çıkıyor. Nasıl bir analizmiş bu anlamak mümkün değil…

Sonra işin aslını görüyoruz, aslında, risk analizi değil de siyasi analiz yapılıyormuş ve bazı mükellefler incelemeye alınıyormuş.

Demokratik olmayan uygulamaların sonucu üzerine kullanılan ünlü bir ifadedir.

‘’Hukuk, bir gün herkese lazım olacak’’ cümlesi.

 

Eleştiri zamanı

Yakın geçmişimizde, bazı siyasi gerekçelerle bazı siyasi incelemeler yapıldı. Onları bu köşede hep ser eleştirdik. Bugün ise farklı siyasi gerekçelerle farklı incelemeler yapılıyor. İncelene mükellef grubunun bir anlamı yok. Buradaki asıl ve büyük sorun incelemeye alınma gerekçesinin siyasi olması. Ve bu döngünün geçmişten geldiği gibi bugünde aynen devam etmesi.

Oysa ki hukuk ve adalet herkes için gerekli. Bugün itibarıyla siyasi incelemeleri planlayanlar, yarın siyasi incelemelerin kurbanı olabilirler. Önemli olan bu döngüye son vermek. Bu nedenle, en büyük kamu güçlerinden biri olan vergi incelemesini adil planlamakta fayda var.

Özlü sözlerle başlamıştık, şimdi de Maliye kökenli Taner Akgül’ün "Vergi ödüyorsanız Gülmek Hakkınız’’ kitabındaki mizahi bir cümleyle bitirelim: ‘’Soyulması muzdan daha kolay olan tek şey vergi mükellefleridir"

Bu yazı toplam 11864 defa okunmuştur.
Okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan gazetemiz hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz. Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 2013 Kocaeli Gazetesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : (0 262) 323 39 17-18-19 | Faks : (0 262) 322 75 55 | Haber Yazılımı: CM Bilişim