• BIST 82.248
  • Altın 147,416
  • Dolar 3,7690
  • Euro 4,0357
  • Kocaeli : 10 °C
  • İstanbul : 8 °C
  • Sakarya : 9 °C

Çocuklarının geleceğini yiyen ilçe: Kartepe…

M.Tanzer Ünal

Dün sabah yerel gazetelerin manşetlerine bakınca irkildim.
Üzüldüm…
Endişelendim…
Kartepe’de kurulu SUMOTAŞ Kooperatifi, nakliye konusunda anlaşamadığı Frito Lay’a karşı gösteri düzenlemiş.
Haber ve fotoğraflar, bu gösteriden…
Bazı köşe yazarları da gösteriyi yorumlamış.
Taşınan pankartlardaki ifadeler ürkütücü:
“Bu uğurda öleceğiz, kim gelecek göreceğiz!”
“Canımızı veririz, ekmeğimizi asla!”
“Ekmeğimizi alırız, Zeytinoğlu’nu katık yaparız!”
“Hayalle yaşama, sabrımızı taşırma!”
“İhaleyi yaparsın, sonucuna katlanırsın!”
“Yabancı kamyon giremez!”
“Yük de çekeriz, rest de çekeriz!”
“Zeytinoğlu şaşırma, sabrımızı taşırma!”
Kooperatif Başkanı Hüseyin Erhan’ın sözleri de mermi gibi…
“Bu bir mesajdı. Bundan sonra olacaklardan biz sorumlu değiliz. Biz, nikahımız oluncaya kadar görüşmelere açığız. Nikah kıymak istemezlerse, bundan sonra olacaklardan biz sorumlu değiliz.”
******
Ayrıntıya girmeyeceğim.
Frito Lay ile SUMOTAŞ arasındaki sorun şu:
SUMOTAŞ, yıllardır Frito Lay’ın nakliye işini yapıyor.
İki kurum arasında yıllar önce bir sistem kurulmuş.
Sistemin özünde şu var.
Frito Lay, Kartepe İlçesi’ndeki Suadiye’de faaliyet gösteriyor…
O halde bu fabrikanın nakliye işini, Suadiyeli nakliyecilerin oluşturduğu SUMOTAŞ yapmalı.
Sorgusuz sualsiz…
Tamam yapsın da…
Piyasa fiyatları üzerinden tercih SUMOTAŞ’ın olsun!
Hayır olmaz!
SUMOTAŞ’ın dediği fiyattan olacak.
Yıllardır SUMOTAŞ diretmiş, Frito Lay kabul etmek zorunda kalmış.
Frito Lay, Pepsi Grubu şirketi…
Pepsi’nin bölge yöneticileri değişmiş.
Yeni yöneticiler, eski yöneticilerin tüm sözleşmelerini mercek altına almış.
Nakliye işini de bağımsız bir şirkete inceletmiş.
İnceleme sonunda, mevcut fiyatların “fahiş” olduğu ortaya çıkmış.
SUMOTAŞ’tan indirim istemişler.
SUMOTAŞ, indirimi kabul etmiş, ama “indirim oranı” üzerinde anlaşamıyorlar.
Görüşmelerden sonuç alınamayınca, Frito Lay, “Ben sözleşmeyi feshettim, nakliye işini ihale edeceğim” diyor.
İşte SUMOTAŞ’ın önceki günkü tepkisi bu nedenle.
“Sen işi ihaleye çıkamazsın, nakliyeyi yıllardır biz yapıyoruz, yine biz yapmaya devam edeceğiz. Fiyat da bizim söylediğimiz fiyat olacak. Buraya başka firmaları sokmayız. Bu gösteri bir mesajdı, bundan sonra olacaklardan biz sorumlu değiliz…”
Şimdi bu noktadayız.
Yaşanan sorunun genel çerçevesi böyle…
*******
Peki, sorun önümüzdeki günlerde nasıl gelişir?
Bölgede neler yaşanır?
Olasılıklar şöyle:
1) Frito Lay, şimdiye kadar olduğu gibi, SUMOTAŞ’a boyun eğer, onun direttiği şartlarda yeni sözleşmeyi imzalar, bölgede kerhen “sulh” yaşanır.
2) SUMOTAŞ, Frito Lay’ın indirimini kabul eder, yeni şartlarla sözleşme imzalanır.
3) Frito Lay, SUMOTAŞ’ın diretmesi üzerine bölgedeki faaliyetlerine son verir, fabrikayı söker götürür.
4) Taraflar, yeni bir indirim oranında anlaşır, bölgeye çalışma barışı gelir.
Başka olasılık var mı?
Yok…
Bunlardan birini yaşayacağız.
Ben şu kadarını söyleyeyim.
Frito Lay’ın geri adım atması, çok zayıf bir ihtimal.
İmkansız gibi bir şey…
Çok zorlanırlarsa, Suadiye fabrikasını kapatmayı düşünüyorlar.
Tarsus’ta fabrika açmışlar.
Nasıl bir zamanlar tüm Türkiye’ye Suadiye’den mal gönderiliyordu…
Suadiye’yi kapatıp, tüm Türkiye’ye Tarsus’tan mal sevk edebilirler.
Bunlar, uluslar arası dev bir şirketin yapamayacağı şeyler değil.
********
Ben esas daha önemli bir konu üzerinde durmak istiyorum.
Frito Lay sorunu çözülür çözülmez çok fazla büyütülecek bir olay değil.
Esas, bu diretmenin, bu sürtüşmenin ileride açacağı yaralar önemli.
“İşveren-nakliyeci” arasında yaşanan bu olaylar, Kartepe’yi “sabıkalı bölge” haline getiriyor.
Hiçbir işadamı, böyle bölgelerde yatırım yapmak istemez.
Ülkemizde ve şehrimizin başka bölgelerinde, yatırım için uygun şartları taşıyan o kadar çok yer var ki!
Neden Kartepe’ye yatırım yapsın ve başını belaya soksun?
Sorun, sadece SUMOTAŞ değil.
Kartepe Belediyesi de sorun…
Belediyenin başında “dayatmacı” bir başkan var.
Fabrikalara telefon edip, “yemek işini şuna vereceksin, temizlik işini buna” talimatlarından, çoğu tesis sahibi bunalmış durumda.
*******
Söylemek istediğim şu:
Bölge halkı, Frito Lay olayında “duygusal” davranmamalı.
“Vay, Frito Lay bizim ekmeğimizi elimizden alıyor” diye olaya dar çerçeveden bakmamalı.
Kartepe’yi yönetenler, Kartepe’de güç sahibi olanlar, şunu unutmamalı:
Bu olayların sonu, “yatırımsızlık” ve “işsizlik” demektir.
Kartepe, çocuklarının geleceğini yiyor…
Aşırı rant peşinde koşanlar, bu gerçeği unutmamalı!

Bu yazı toplam 1429 defa okunmuştur.
Okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan gazetemiz hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz. Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 2013 Kocaeli Gazetesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : (0 262) 323 39 17-18-19 | Faks : (0 262) 322 75 55 | Haber Yazılımı: CM Bilişim