• BIST 106.991
  • Altın 151,930
  • Dolar 3,6762
  • Euro 4,3196
  • Kocaeli : 9 °C
  • İstanbul : 18 °C
  • Sakarya : 9 °C

Karbonmonoksit zehirlenmeleri mevsimi başlamasın!

Karbonmonoksit zehirlenmeleri mevsimi başlamasın!
Soğuk hava dalgasıyla kar yağışının giderek daha fazla görülmeye başladığı ülkemizde gece ve gündüz sıcaklıkları arasındaki farklar artmaya ve özellikle akşamları daha çok soba yakılmaya başlandı.

Sobaların yanlış kullanımı nedeniyle, gazetelerin 3. Sayfalarında karbonmonoksit zehirlenmesi haberleri de, ne yazık ki daha sık görülür hale geldi.

 

Hisar Intercontinental Hospital Klinik Laboratuvarlar Bölüm Başkanı Prof. Dr. Bekir Sami Uyanık ile A’dan Z’ye karbonmonoksit zehirlenmesini konuştuk…

 

KARBONMONOKSİT ZEHİRLENMESİ NEDİR?

Bir karbon ve bir oksijen atomundan oluşan, zehirli bir gaz olan karbonmonoksit (CO), doğal gaz, tüp gazı, gaz yağı, benzin, kömür ve odun gibi yakıtların yanması ya da tam olarak yanmaması sonucu oluşur. Duman içinde yoğun olarak bulunmakla birlikte, gazın kendisinin, havadan hafif, kokusuz, tatsız, renksiz olması ve tahriş edici olmaması nedeniyle fark edilmediğinden “sessiz katil veya sinsi düşman” denilir. Yapısında karbon içeren yakıtların, havalandırması az olan yerlerde yanmasıyla, maden ocaklarında, garaj veya benzeri yerlerde egzoz dumanına bağlı olarak, tüp gaz ve şofben kullanılan yerlerde, lodos rüzgârları zamanında sobadan çıkan dumanlarla, yangınlarda diğer toksik gazlarla birlikte, karbonmonoksit zehirlenmesi çok sık görülür.

 

KARBONMONOKSİT VÜCUDU NASIL ETKİLER?

Karbonmonoksit (CO) gazı, solunduktan sonra akciğerlerden kana geçerek, alyuvar dediğimiz, kırmızı kan hücrelerinin içerisinde bulunan ve dokulara oksijen taşıyan hemoglobine oksijenden ortalama 200 kat daha hızlı ve çok sıkı bağlanarak karboksihemoglobin (COHb) oluşturur. Normalde havadaki oksijenleri oksihemoglobin şeklinde, hücrelere taşıyan alyuvarlar, karbon monoksit gazına maruz kaldığımız süre boyunca, yeterince oksijen taşıyamadığından, hücreler ölmeye başlar ve özellikle beyin başta olmak üzere, kalp ve diğer organlar fonksiyon göremez duruma gelir. Hücre ölümlerinin ilk etkisi beyinde görüldüğünden, vücudun ilk tepkisi baş dönmesi ile baş ağrısıdır. Karbonmonoksit gazının yoğunluğu ve süresi zehirlenmede önemli olup, belirli bir seviyeden sonra hastaya, acil müdahale edilse bile, beyin hücrelerinde ölüm gerçekleşeceğinden geri dönüşü olmayan hasarlar oluşabilir.

 

ZEHİRLENME BELİRTİLERİ NELERDİR?

Karbonmonoksit gazına maruz kaldığımızda, kandaki hemoglobinin %20’si karboksihemoglobine dönüştüğünde, baş dönmesi ve baş ağrısı ile başlayan ilk belirtiler, sinyaller görülür, oran %50’ye çıktığında bilinç kaybı, %60-70 civarında ise ölüm gerçekleşir.

HAFİF ZEHİRLENME BELİRTİLERİ;

  • Baş ağrısı,
  • Baş dönmesi
  • Dalgınlık
  • Mide bulantısı,
  • Yorgunluk hissi
  • Nefes darlığı
  • Kalp çarpıntısı

 

AĞIR ZEHİRLENME BELİRTİLERİ;

  • Sersemlik
  • Unutkanlık
  • Kusma
  • Ciltte kırmızılık
  • Genel bitkinlik
  • Kas krampları
  • Bilinç kaybı
  • Solunum durmasıyla ölüm

 

 KARBONMONOKSİT ZEHİRLENMESİNDE İLKYARDIM NASIL OLMALIDIR?

  • Zehirlenen bir kişiye yardım eden kişi, kendisini de korumalıdır.
  • Camlar açılmalı ya da kırılmalıdır.
  • Kişi hızla ortamdan uzaklaştırılmalı, açık havaya çıkılmalıdır
  • Acil Yardım Servisi (112 Hızır Acil) aranmalıdır
  • Açık havaya çıkıldığında ya da tehlikeden uzaklaşıldığında, ağız ve burun temizlenmeli, nefes alıp vermesi durmuşsa,  suni solunuma( Temel Yaşam Desteğine) başlanmalıdır.

 

KARBONMONOKSİT ZEHİRLENMESİ NASIL TEDAVİ EDİLİR?

Karbonmonoksit zehirlenmesinin tedavisi, hastanın klinik durumuna ve kandaki ‘karboksi hemoglobin (COHb) miktarına göre yürütülür. Hastalara, oksijen ve serum takıldıktan sonra, hayati durumu kontrol altına alınıp, kalp, akciğer ve beyin fonksiyonları değerlendirilir. Karbonmonoksit zehirlenmesi şüphesi olan veya teşhisi konulan her hastaya, hızla yüksek dozda (tercihen %100) oksijen tedavisi başlanmalıdır.

Ağır karbonmonoksit zehirlenmesinde, karboksihemoglobin düzeyi % 40’dan fazla, kalp-dolaşım sistemi ve nörolojik bozuklukları fazla olduğundan, yaklaşık 4 saatlik %100 oksijen tedavisine rağmen düzelmezse, ‘hiperbarik oksijen tedavisine gerek vardır.

 

HİPERBARİK OKSİJEN TEDAVİSİ (HBOT) NEDİR?

Zehirlenme ve diyabet, felç, yanıklar gibi birçok hastalıkta hayat kurtaran, hasarı azaltan, kalıcı hasar oluşumunun önlenmesinde de önemli yeri olan tedavi işlemidir. Hiperbarik Oksijen Tedavisi (HBOT), tümüyle basınç odasına giren hastaya, 1 atmosferden (deniz seviyesi) yüksek basınçlarda (genellikle 2-3 atmosfer), maske, endotrakeal tüp veya özel başlıklarla aralıklı olarak %100 oksijen solutularak uygulanan bir tedavi şeklidir. Basınç altında, belirli bir hacim içinde, çok daha fazla oksijen molekülleri olduğundan, yani kanda çok daha fazla çözünmüş hiperbarik oksijenle, hasar görmüş hipoksik hücrelere oksijen sağlanır. Böylece hemoglobine çok sıkı olarak bağlanmış karbon monoksit molekülünden kurtulmak mümkün olabilir.

 

KARBONMONOKSİT ZEHİRLENMESİ İÇİN NE GİBİ ÖNLEMLER ALINABİLİR?

  • Ev ve işyerlerinde doğal gaz ile kullanılan cihazların her yıl bakımlarını yaptırın.
  • Doğalgaz cihazlarına yeterli oksijen sağlanması için hava girişini kapatmayın.
  • Baca bağlantısının uygun olduğundan emin olun.
  • Bacaların tıkanık olmadığı, temiz olduğundan emin olun.
  • Şofben ve kombi ile ilgili problemlerin giderilmesi konusunda mutlaka yetkili servislere başvurun.
  • Kapalı garajda araçlarınızı uzun süre çalışır durumda bırakmayın.
  • Lodoslu havalarda, bacanız standartlara uygun değilse soba yakmayın.
  • Karbon içeren yakıtların kullanıldığı yerlerde karbonmonoksit sensörleri kullanın.
  • İş sağlığı, güvenliği kurallarına ve standartlarına uyun; bu konuda gereken özen ve duyarlılığı gösterin. 
Okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan gazetemiz hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz. Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
  • Ani duygu değişimlerine dikkat11 Ekim 2017 Çarşamba 16:37
  • Çocuklarda enfeksiyona dikkat09 Ekim 2017 Pazartesi 16:11
  • Küçük Tahir'in başından çıkarıldı09 Ekim 2017 Pazartesi 11:53
  • Suat Çeşmeci, Körfez Marmara'da göreve başladı09 Ekim 2017 Pazartesi 10:39
  • Depresyon kanserle mücadeleyi zorlaştırıyor07 Ekim 2017 Cumartesi 15:08
  • Devlet hastanesinde kısa mesaj dönemi!07 Ekim 2017 Cumartesi 10:11
  • KOÜ Gündüz Kliniği’nde ÜCRETSİZ TEDAVİ06 Ekim 2017 Cuma 13:56
  • Yalnızlık insanı hasta ediyor!05 Ekim 2017 Perşembe 14:11
  • Kadınlar, kanser tehlikesinden meme alınmadan kurtuluyor04 Ekim 2017 Çarşamba 15:07
  • Elektronik sigarada gizli tehlike!04 Ekim 2017 Çarşamba 13:07
  • Tüm Hakları Saklıdır © 2013 Kocaeli Gazetesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
    Tel : (0 262) 323 39 17-18-19 | Faks : (0 262) 322 75 55 | Haber Yazılımı: CM Bilişim