Dünya onları okuyor

Araştırmacılara göre tirajın düşük olmasındaki en önemli neden yalan ve eksik haberler sayesinde medyanın inandırıcılığını yitirmesi... Türkiye'de de gazete tirajları bu yüzden düşük seyrediyor, fakat dünya insanı haberleri kağıttan takip etmeye devam ediyor

Büyütmek için resme tıklayın

Araştırmacılara göre tirajın düşük olmasındaki en önemli neden yalan ve eksik haberler nedeniyle medyanın inandırıcılığını yitirmesi...

Partisinin Kızılcahamam Toplantısı’nda medyayı eleştirerek ‘Gazeteler niye 15-20 milyon satmıyor’ diye soran Başbakan Tayyip Erdoğan yeni bir tartışmanın da fitilini ateşledi. Yalan ve yanlış haberleri eleştiren Erdoğan’a köşelerinden yanıt veren gazeteciler, tirajları yüksek gazetelerin milli geliri yüksek olan ülkelerde satıldığını savundu. Türkiye’de tirajların düşük olmasına gerekçe olarak da gelir dağılımındaki bozukluk, işsizlik ve yoksulluk sınırının altında yaşayan insanların çokluğu gösterildi. Tiraj ile güven ilişkisine değinen olmadı. 

İÇLERİ BOŞALDI 

Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölümü’nden Prof. Atilla Girgin’e göre gazetelerin fazla satmamasının üç nedeni var. Birincisi, Türk milletinin okuma özürlü olması. Nelerin okunup nelerin okunmamasıyla ilgili sansürün aileden başladığını, dolayısıyla okuma alışkanlığının gelişmediğini anlatan Prof. Girgin ‘Sabahları Kadıköy-Eminönü vapurunda 3-5 kişi gazete okuyor. Durakta beklerken gazete okuyan şoföre rastlamak mümkün değil’ dedi. 

Darbelerden sonra gazetelerin içeriklerinin boşaldığını belirten Prof. Girgin, günümüzde gazetelerde yer alan haberlerin eğitimli kesime ilginç gelmediğine dikkat çekiyor. 

UYDURMA HABERLER 

Haberlerin daha çok ve çeşitli olması gerektiğinin altını çizen Prof. Girgin, ‘Gazetelerde ortalama 100-120 haber var. Bir gazetede dış haber sayısı 20-30 arasında değişiyor. Normalde bir yabancı ajansın günlük yayını 300-400 haberdir. Ama biz dünyayı 20-30 haberle görüyoruz’ diyor. Yıllardır gazeteci yetiştiren Prof Girgin’e göre düşük tirajın üçüncü en önemli nedeni ise yalan ve eksik haber. Başbakan Erdoğan’ın söylediklerine kısmen katıldığını ifade eden Girgin şunları söyledi: Haberin öğelerini tamamlamamışsanız onu yayınlamak zorunda değilsiniz. Eksik bölümleri uydurmak zorunda değilsiniz. Bir haberi yayınlamak için altı sorunun cevabını vermek gerekiyor. Üç tanesi eksik kaldı. O zaman ben bu haberi yayınlamıyorum deme onurunu göstermek zorundayız. Fakat maalesef gösteremiyoruz.’ 

HALK İTİBAR ETMELİ 

İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Suat Gezgin ise tirajların düşük olmasını ekonomik güçlüğe, halka yeteri kadar medya okur yazarlığı eğitimi verilmemesine ve gazetelerin halka inandırıcı gelmemesine bağlıyor. Prof. Gezgin aslında ‘Bir haberde yalan varsa, halk bunu fark ettiğinde gazete almaktan vazgeçer’ diyerek Türk basınının durumunu özetliyor. Prof. Gezgin, gazete patronlarına da şu tavsiyelerde bulunuyor: 

Gazete ister okunsun ister okunmasın diye düşünmemeliler. Patronların medya okuryazarlığına önem vererek halka açılmaları gerekir. Okuryazarlık olgusunu artırabilmek için gençlere yönelik klasik romanları hediye edebiliriz. İlkokula, ortaokula, üniversiteli gençlere hitap edebilecek eserler verilebilir. Belgesel cd’ler verilebilir. Mesela haftasonu daha çok promosyon verilebilir. Le Figaro veya başka gazeteler Fransa’da haftasonu promosyonu çerçevesinde dergiler veriyorlar. Bunları çocuklarımla, karımla rahatlıkla okuyabiliyorum. Gazete fiyatları düşürülebilir. Esas önemlisi haberde yalan olmamalı. Aksi halde halk gazeteye itibar etmez. Tüm bunlar yapılırsa gazete tirajları yükselir. 

Türkiye’de bin kişiye 73 gazete düşüyor 

DÜNYA Gazeteler Birliği (WAN) verilerine göre 1000 kişi başına 600’den fazla net satışla, dünyada kişi başına en çok gazete satılan ülke Norveç. Bu ülkeyi Japonya, Finlandiya, İsveç, Danimarka, İsviçre, Avusturya, Singapur, Kanada, Almanya, Hollanda, İngiltere, ABD izliyor. 123 milyon nüfuslu Japonya’da toplam gazete tirajı 70.4 milyon. Nüfusu 82.5 milyon olan Almanya’da ise 22.1 milyon. Nüfusu 300 milyona ulaşan ABD’de gazetelerin toplam tirajı 48.3 milyon civarında. Türkiye’de Yay-Sat ve Merkez Dağıtım verilerine göre 39 gazetenin net satışı günlük ortalama 5.1 milyon civarında. Yani 1000 kişiye 73 gazete düşüyor. 

BAŞBAKAN NE DEMİŞTİ

Bazı basın organlarında yalan ve yanlış haberler yayınlandığını belirterek tüm medyayı sorumlu davranmaya çağıran Başbakan Erdoğan şunları söylemişti: 
Son günlerde bize atfedilen haberler dahil kaynağından doğrulatılmamış, uydurma haberler yapılıyor. Bunu yapan basın mensubu arkadaşlarıma söylüyorum. Kusura bakmayın ama eğer kötü niyetli değilseniz ya sizi işletiyorlar ya da bu rivayetleri işlerine geldiği gibi size fısıldayanlara alet oluyorsunuz. Lütfen, doğrulatma mekanizmalarına haberi yayımlandıktan sonra değil, önce başvurunuz. Ayrıca bugün, bu tür yanlışları biz gazetelerde okuyunca doğrusu ülkemiz adına üzülüyoruz, şok oluyoruz. Bizim adımıza ne pazarlıklar yapılıyormuş, aman yarabbi! Peki, halkımız bu yalan haberlere inanırsa kim kazanır, kim kaybeder, yani siz daha fazla satacağınızı mı zannediyorsunuz? Hayır, hep kaybediyorsunuz. 70 milyonluk Türkiye’de bugün eğer üç milyon yazılı medya satıyorsa, burada bir yanlışınız var, bu yanlışın üzerinde durun... 

Dünyada gazete tirajları 

1 Yomiuri Shimbun Japonya 14,067 

2 The Asahi Shimbun Japonya 12,121 

3 Mainichi Shimbun Japonya 5,587 

4 Nihon Keizai Shimbun Japonya 4,635 

5 Chunichi Shimbun Japonya 4,512 

6 Bild Almanya 3,867 

7 Sankei Shimbun Japonya 2,757 

8 Canako Xiaoxi (Beijing) Çin 2,627 

9 People’s Daily Çin 2,509 

10 Tokyo Sports Japonya 2,425 

11 The Sun İngiltere 2,419 

12 The Chosun Ilbo Güney Kore 2,378 

13 USA Today ABD 2,310 

14 The Wall Street Journal ABD 2,107 

15 Daily Mail İngiltere 2,093 

16 The Joongang Ilbo Güney Kore 2,084 

17 The Dong-A Ilbo Güney Kore 2,052 

18 Nikkan Sports Japonya 1,965 

19 Hokkaido Shimbun Japonya 1,922 

20 Dainik Jagran Hindistan 1,911 

21 Yangtse Evening Post Çin 1,715 

22 Sports Nippon Japonya 1,711 

23 The Nikkan Gendai Japonya 1,686 

24 Times of India Hindistan 1,680 

25 Guangzhou Daily Çin 1,650 

26 The Mirror İngiltere 1,597 

27 Yukan Fuji Japonya 1,559 

28 Shizuoka Shimbun Japonya 1,479 

29 Nanfang City News Çin 1,410 

30 Dainik Bhaskar Hindistan 1,405 

31 Sankei Sports Japonya 1,368 

32 Hochi Shimbun Japonya 1,354 

33 Yangcheng Evening News Çin 1,320 

34 Malayala Manorama Hindistan 1,309 

35 Liberty Times Tayvan 1,300 

36 Thai Rath Tayland 1,200 

37 New York Times ABD 1,121 

38 Hindustan Times Hindistan 1,108 

39 Chutian Metro Daily Çin 1,084 

40 Gujarat Samachar Hindistan 1,051 

41 Ananda Bazar Patrika Hindistan 1,046 

42 Xinmin Evening News Çin 1,045 

43 Eenadu Hindistan 1,039 

44 Nishi-Nippon Shimbun Japonya 1,025 

45 Kronen Zeitung Avusturya 1,009 

46 WAZ Mediengruppe Almanya 1,001 

47 United Daily News Tayvan 1,000 

48 China Times Tayvan 1,000 

49 Daily Sports Japonya 999 

50 The Hindu Hindistan 989 

51 Hindustan Hindistan 957 

52 Beijing Evening News Çin 950 

53 Mathrubhumi Hindistan 904 

54 Los Angeles Times ABD 902 

55 Information Times Çin 900 

56 Daily News Tayland 900 

57 Al-Ahram Mısır 900 

58 Peninsula City News Çin 860 

59 Kom Chad Luek Tayland 850 

60 Kyoto Shimbun Japonya 825 

61 Kobe Shimbun Japonya 821 

62 Punjab Kesari Hindistan 817 

63 Komsomolskaya Pravda Rusya 817 

64 Rajasthan Patrika Hindistan 804 

65 Dahe Newspaper Çin 796 

66 Chugoku Shimbun Japonya 789 

67 Ouest France Fransa 783 

68 Daily Sakai Hindistan 783 

69 Jang Pakistan 775 

70 AJ Hindistan 759 

71 De Telegraaf Hollanda 753 

72 Qianjiang Evening News Çin 750 

73 Qilu Evening News Çin 750 

74 Nanfang Daily Çin 750 

75 Daily Thanthi Hindistan 750 

76 Moskovskiy Komsomolets Rusya 750 

77 Sandesh Hindistan 743 

78 Daily Express İngiltere 720 

79 New York Daily News ABD 715 

80 The Washington Post ABD 708 

81 Daily Star İngiltere 705 

82 Today Evening News Çin 699 

83 New York Post ABD 686 

84 Corriere della Sera İtalya 677 

85 Wuhan Evening News Çin 660 

86 Modern Express Çin 651 

87 Yanzhao Metro Daily Çin 650 

88 Metro Express Çin 650 

89 Zeitungsgruppe Koln Almanya 628 

90 Kahoku Shimpo Japonya 622 

91 La Repubblica İtalya 622 

92 Trud Rusya 613 

93 Beijing Youth Daily Çin 606 

94 Chicago Tribune ABD 601 

95 New Express Çin 600 

96 Daily Sunshine Çin 600 

97 Matichon Tayland 600 

98 Khao Sod Tayland 600 

99 Apple Daily Tayvan 600 

100 Min Sheng Pao Tayvan 600

02 Temmuz 2019 - Dünya


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Kocaeli Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Kocaeli Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.


Anket Hürriyet Caddesi trafiğe kapatılmalı mı?