Meyvelerin ilahı: Ceviz (1)

“Bizim toplumumuzda çok kullanılır: Futbolun ilahı Maradona filan deriz. Ceviz konusunda yazı yazmak için yerli ve yabancı bilimsel araştırmaları irdeleyince ancak bu başlığın uygun olduğuna karar verdim. Bu kararımın ne kadar doğru olduğunu aşağıdaki satırları ve sonraki yazılarımı okuyunca siz de anlayacaksınız. Buna dayanarak iddia ediyorum ki bundan sonra ceviz, yaşantınızın vazgeçilmez meyvesi olacak.

Ceviz meyve olarak olgunlaştığında yeşil renklidir. Bizim içini yediğimiz tohumu saran bu yeşil kısım kozmetik bir özelliğe sahiptir. Bundan elde edilen yağ deriyi korumak için “ özellikle yazın güneşte yanarken” kullanılır. Meyvenin bu kısmından, aromatik özelliğinden dolayı bir nevi likör de yapılır.

Satın alıp evinize getirdiğiniz kabuklu ceviz bir tohumdur. Onun kabuğunu kırdığımızda ortaya, beyine çok benzeyen iki simetrik parça çıkıyor. Bunlar tohumun “kotiledon”larıdır. Bunları birbirinden ayıran zarımsı çeper üzerinde embriyo bulunur. Bizler besin olarak bu iki kotiledonunu ve embriyoyu yiyoruz. Yediğimiz bu kısım, tohum ağırlığının % 40 kadarını oluşturuyor.

Ceviz İran orijinlidir. Latinlere göre cevizin Juglans bilimsel ismi Jüpiterden geliyor. Çok uzak zamanlarda yetiştirilmeye başlanan bir meyve. Yunanlar cevizin tanrıların meyvesi olduğuna inanıyorlarmış. Bir zamanlar ticari açıdan o kadar önem kazanmış ki M.S. 284- 305 yılları arasında Roma imparatorluğu yapan Diocleziano bir ferman ile ceviz fiyatını sabitlemiş: Elli tane taze ceviz 4 denarius, kuru ise 100 tanesi yine 4 denarius.

Cevizi kim sevmez!..Örneğin kargalar; onunla havalanır ve kendine göre sert olduğunu zannettiği alana yukarıdan bırakır. Düşen ceviz parçalanmıştır ve yere inerek onu yer. Bazen taşırken sürülmüş tarlalara düşürür ve buralarda, ötede-beride , insanlar tarafından dikilmemiş ceviz ağaçlarının yeşerdiği görülür.

Ceviz içerikli türküler söylenir Anadolu’da. Dünyanın en büyük şairlerinden biri olan Nazım Hikmet “Ceviz ağacı” isimli şiir yazmıştır.

Ceviz ağacı için asırlardır söylenen sözler vardır: örneğin Türkiye’de ”Ceviz ağacının dibinde uyumak iyi değildir” denilir. İtalya’da da benzer sözler söylenir ; Sicilyalılara göre “ceviz ağacı altında uyuyan sakat uyanır”. Bu ülkenin başka bazı yerlerinde bunu yapanın baş ağrısı çektiği ve ateşinin yükseldiği ileri sürülür. Bunlar doğru değildir. Hiç rüzgarsız bir havada, yoğun bir şekilde dikilmiş cevizlerin altında uzun zaman kalırsanız yeşil meyvesi ve yapraklarında bulunan bazı maddelerin gaz halinde salınımı nedeniyle başınızda az bir ağrı olabilir. İtalya’da bir başka uyarı da söz konusudur: Ceviz çok besleyicidir. Az yiyin, tek sayılı yiyin...

Tek rakamlı sayıda yeme önerisini (yani 2-4-6 adet değil, 1-3-5 adet) anlamadım ama çok besleyici olduğu kesin. Rakamlar bunu net olarak gösteriyor :100gr iç ceviz yediğinizde 700-750 kalori almış olyorsunuz. Kalorisi yüksek diğer bazı besinlerin 100 gr karşılığındaki verdikleri kalori miktarına bakalım ve farkı görelim:

Uskumru: 159

Kuru fasulye: 340

Kestane: 194

Kuru incir: 274

Börülce: 127

Yağlı beyaz peynir: 289

Bal: 315

Çikolata: 528

Buğday ekmeği: 276

Zeytinyağı: 884

Siyah zeytin: 207

Gördüğünüz gibi onu geçen geçen sadece zeytinyağı. Bu arada verdiği kalori açısından milli yemeğimiz kuru fasulyenin balı da geçtiği ortaya çıkıyor.

Şimdi bir günde alınması gereken kalori miktarlarına bakalım:

Erkeklerin,

20-40 yaş arasında 2.400

40–60 yaş arasında 2.200

60–80 yaş arasında 2.000 kaloriye,

Kadınların,

20 yaşından itibaren 2.000

25-50 yaş arasında 1.800

50-80 yaş arasında 1.600 kaloriye ihtiyaçları bulunuyor.

Bugün üşenmedim, satın aldığım kabuklu cevizleri tartıp içlerinden yenilen kısmın ağırlığından hareketle bir hesap yaptım. Orta büyüklükte bir tek cevizi kırıp içini yediğinizde 32 kalori almış oluyorsunuz.

Bugün yazdıklarım cevizin sağladığı kalori ile ilgili. Gelecek yazımda içerdiği maddeleri ve bunların sağlık açısından önemini okuyunca çok şaşıracaksınız.

Kaynak:

Pasquarella, C. et all. IL NOCE IN CAMPANIA Juglans regia L., Nux Virg., Juglands nux Pl. UNIVERSITA’ DEGLI STUDI DI NAPOLI “FEDERICO II” DIPARTIMENTO DI ARBORICOLTURA, BOTANICA E PATOLOGIA VEGETALE FACOLTA’ DI AGRARIA – PORTICI

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Necdet Güler - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Kocaeli Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Kocaeli Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

01

Süleyman - Necdet bey, eğitici bilgilendirici yazılarınızı zevkle okuyoruz. Mümkün ise daha sık yazmanız diliyorum.

Yanıtla . 0Beğen . 0Beğenme 23 Mart 12:28

Anket Kocaeli'de en başarılı bulduğunuz milletvekili kim?