“Çikita muza” veda zamanına az kaldı

“Chiquita”, aslında bir şirket ismi.

ABD’nin önde gelen tarım şirketlerinden biri Chiquita…

İklimi uygun ülkelerde muz üretip dünyaya satan bir şirket…

Türkiye, “çikita muzu” ile ilk 1983 yılında tanışmıştı.

Turgut Özal sayesinde…

Turgut Özal’ın başbakanlığı döneminde, ithalatın serbest bırakılması üzerine, ilk kez Türkiye’ye ithal edilmiş ve büyük ilgi odağı olmuştu.

“Çikita muz”, o dönem “ithalatın simgesi” idi.

Muzların üzerinde “Chiquita” yazdığından adı “çikita” kalmıştı.

Ülkemizde “çikita muz” denince, uzun ve büyük muz akla gelir.

Üzerine şarkılar bile yazılmıştır.

Tabii muz ithalatı, o yıllarda kamuoyunu ikiye bölmüştü.

Muz ithalatına karşı çıkıp yerli üreticiyi destekleyenler…

İyi ve kaliteli muz yiyeceğiz diye, ithalatın serbest bırakılmasına sevinenler…

“Çikita muz” tartışması, uzun süre Türkiye’nin gündeminden hiç kalkmadı.

Chiquita şirketi 2001 yılında biraz ekonomik sarsıntı geçirdi, gelen muzların üzerinde artık “Dole” yazıyordu, ama olsundu, uzun ve iri muzların adı “çikita” kalmıştı, öyle devam etti.

Tabii muz ithalatının başlaması, yerli üretimi baltaladı.

Herkes gösterişli ithal muza yöneldiği için, muza yatırım azaldı.

Yerli muz “tu kaka” edildi.

Oysa yerli muzun tadını ithal muzda bulmak mümkün değildi.

Zamanla yerli muzumuzun değeri anlaşıldı, yerli muza ilgi arttı.

Pazarda ve marketlerde, yerli muz gururla tezgâhın en görünür yerinde sergilenir oldu.

Bu ilgiye paralel, üretim de arttı.

Açık alanların yanı sıra, seralar kuruldu.

Ve muz üretiminde yaşanan devrim

Hemen hemen her yıl Akdeniz Bölgesi’ne inerim.

Bu yıl, Antalya’dan Mersin yönüne giderken dikkat ettim, açık muz bahçelerinin ve muz seralarının sayısı çok artmış.

İnanılmaz derecede…

Bir önceki yılla mukayese edilmeyecek kadar…

Deniz, karayolu ve muz bahçeleri…

Geziden dönünce, muz üretiminde ne durumdayız, araştırdım.

Sonuç, mutluluk verici!

Hem üretim artmış, hem üretim bölgelerine yenileri katılmış.

Eskiden “yerli muz” denince, Anamur ve Gazipaşa akla gelirdi.

Hatta “yerli muz”, “Anamur muzu” diye anılırdı.

Şimdi artık Alanya, Manavgat, Antalya merkez, Fethiye, Çukurova, Silifke, Mersin ve Adana’da da muz üretimi yapılıyor.

Bir üretim rakamı vereyim:

Ülkemizdeki muz üretimi, 2013 yılında 250 bin ton imiş.

Üretimin bu yıl (2019) 650 bin tonu bulacağı tahmin ediliyor.

Son 6 yıldaki şu artışa bakar mısınız?

Yüzde 150…

Türkiye’nin yıllık muz tüketimi 1 milyon tonmuş.

Uzmanlar, bu üretim rakamına en geç iki yıl içinde ulaşacağımızı söylüyor.

2020 yılı olmazsa, 2021 veya en geç 2022…

Sevindirici bir haber, önemli bir gelişme!

Türkiye, demek 2 yıl sonra bir “ithal kaleminden” kurtulacak.

Muz deyip geçmeyin, muz dünyanın en çok tüketilen meyvesi.

Tamam, ülkemizde muz tüketimi ABD ve AB ülkelerine göre düşük, ama olsun, yerli üretim artıp ucuzlayınca tüketim de artar.

ABD ve Avrupa Birliği ülkelerinde yıllık kişi başı muz tüketimi 13 kilo, bizde ise 3.5 kilo…

Ben muz üretiminde yaşanan bu olağanüstü gelişmeyi öğrendiğimde, çok mutlu oldum.

Geç de olsa bir ürünümüzün değerini anladık.

Hiç olmazsa, kısa zaman sonra muzda “kendi kendimize yeter” duruma geleceğiz.

İnşallah anlamsız bir şekilde ithal ettiğimiz diğer gıda ürünlerinde de fazla gecikmeden aynı üretim başarısını yakalarız.

Cevizde, bademde, mısırda, arpada, buğdayda, nohutta, mercimekte, kuru fasulyede ve burada saymakla bitiremeyeceğim diğer gıda ürünlerinde…

Böyle bir ülkede; havası, suyu, toprağı tarıma bu kadar elverişli ülkemde, “gıdada dışa bağımlı olmak”, kanıma dokunuyor.

İlk yapacağımız, bu bağımlılıktan kurtulmak!

Tekrar toprağa dönmek, tekrar toprağa sarılmak!

Tez elden yapmamız gereken bu!

Tarımdan kopmakla büyük hata ettik, bunu telafi etmeliyiz.

Yerli muz sevenlerin gözü aydın!

Artık önümüzdeki günlerde bol ve uygun fiyatla “yerli muz” yiyebileceğiz.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar M.Tanzer Ünal - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Kocaeli Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Kocaeli Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

02

Derya - Yabancı muz kokusuz tatsız sadece şekerli, yerli muzun güzel bir kokusu tadı var, hem daha ucuz,, ithal muz yemeyelim yerli muz yiyelim

Yanıtla . 0Beğen . 0Beğenme 29 Ekim 09:52
01

Hasan Ağır - Onunda iyisi 10 tl Tanzer ağabey .Vatandaş nasıl alsın.Fiyatlar düşsünkü millet bol muz yesin.Kalite iyi hep ithal ayarında.

Yanıtla . 1Beğen . 0Beğenme 27 Ekim 21:46

Anket Kocaeli'de en başarılı bulduğunuz milletvekili kim?