Reklamı Kapat

Geleceği kurgulamak

Hem bireysel hem de toplumsal manada “gelecek tasarımı” insanlığın en temel meselelerinden biridir şüphesiz.

Pek çok duygumuzun, düşüncemizin ve eylemimizin nihai amacı da geleceği “kurmak/kurgulamak”tır.

Peki, geleceği kurgulamaktan ne anlıyoruz?

Ya da bizler ve özellikle çocuklarımız için “nasıl bir gelecek” ve “nasıl” kurgulanıyor?

Bu sorulara Ebru Yetişkin’nin “Bir Başka Tasarım: Gelecek Endüstrisi ve Parataktik Tasarım – Kurgular” adlı makalesi ışığında cevap arayalım istedim.

Zira makalenin konuyla ilgili olarak ele aldığı ve vurguladığı önemli noktalar mevcut.

Şöyle ki:

         Bugün içerisinde yaşadığımız dönem dijital çağ olarak adlandırılmakta ve bu çağın en önemli metaforu da geleceği kurgulamak şeklinde yorumlanmaktadır.

Geleceğe dair popüler tasarım ve kurguların yaygınlaşmasıyla bu popüler tasarım –kurgu ürünlerinin sunduğu gelecek kavrayışının tüketimine ve dolaşımına rıza göstermek giderek kaçınılmaz hale gelmekte, bir nevi zorunluluğa dönüşmektedir. 

Bu açıdan bakıldığında kitle tüketimine sunulmuş bir endüstriyel ürün olarak popüler tasarım kurguları toplumların gelecek kavrayışını etkileyebilmekte ve denetim altına alabilmektedir.

Bu tasarım ve kurguları bireyler, topluluklar, kurumlar ve platformların birbirleriyle ağlar ve yoğun etkileşim kurmalarına aracılık etmektedir. Bu şekilde de popüler gelecek kurgularını benimseyen kullanıcıların geleceğe dair tahayyülleri, düşünme yolları ve fikirleri etkilenerek yönlendirilebilir ve geleceğe dair başka potansiyel fikirlerin kurgulanması günümüzde denetim altına alınabilir hale gelmektedir.

Bu arada can alıcı nokta popüler gelecek kurgularını kimin üretip kimin yaygınlaştırdığı, dolayısıyla gelecek kurgusuna kimin hakim olduğu sorusudur.

Geçmişten günümüze dünya hakimiyeti kurma ülküsü tüm devletler için değişmeyen bir düşüncedir. Bu düşüncenin uygulama araçları çağların ihtiyaçlarına binaen değişmekte ancak temel metafor aynı kalmaktadır.

Mesela bir dönem bu hakimiyetin yöntemi silah olurken bir dönem sanayi ve endüstri son dönemde ise dijital dünya aracılığı ile yapılan gelecek kurgularıdır.

Günümüzdeki popüler gelecek kurgusu tasarımında ütopya ve distopya gibi ikili ayırımları esas alarak modern bilgi ve iktidar kodları yeniden üretilmekte, böylelikle devlet, aile, evlenme, okul gibi modern kurumlar güvenirliliği ve geçerliliğini yenilemektedir.

Dizi, film, reklam, video oyunu, gazete –dergi haberleri, sosyal medya paylaşımları ile sergiler gibi popüler mecralarda “dünyanın sonu gelecek” ve “yapay zeka işimizi elimizden alacak” kaygısı ve korkusu pazarlanmakta, böylelikle risk oluşturabilecek faktörlerin belirlenmesi, analiz edilebilmesi ve denetim altına alınarak yönetilmesine çalışılmaktadır.

Burada aynı zamanda inanç kalıpları, davranış kalıplarını oluşturduğu için toplumların güdümlü bir şekilde yönetebilmesi üzerine çalışan totaliter bir denetim mekanizması da söz konusudur.

Her dönem olduğu gibi yeni dönemin de totaliter denetim mekanizması, siyasi uzantıları da olan son derece büyük ve akademi, ordu ve şirket kompleksinden oluşan bir endüstri bağıdır.

Netice itibariyle sorularımızın cevabına gelecek olursak:

Günümüzdeki gelecek kurguları aslında kurumların, kurumsal çıkarların ve bu çıkarları muhafaza etmek koşuluyla otorite sahibi olanların hegemonyasından ibaret gibi durmaktadır.

Asıl soru ise şu sanırım:

Biz bu kurgunun neresindeyiz?...

Saygılarımla…

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Nihal Özgirgin - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Kocaeli Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Kocaeli Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.


Anket CHP'de il başkanı kim olmalı?