Başkanlık sistemi ve ülkelerin mutluluğu

Türkiye; 2017 yılında düşünülmeden tartışılmadan, enine boyuna incelenmeden “başkanlık sistemine” geçti.

O yıldan bu yıla olup bitenleri de görüyorsunuz.

Her şey altüst oldu.

“Kurumlar” ve “kurallar”, ortadan kaldırıldı.

“Kurumsal devlet”, yok edildi.

“Güçler ayrılığı” uygulanamaz hale getirildi.

Meclis, işlevsizleştirildi.

“Devlet aklı” ve “ortak akıl” rafa kaldırıldı, bütün kararlar tek bir kişi tarafından alınır oldu.

“Güç”, bir kişide toplandı.

Türkiye, başkanlık sistemine neden evet dedi?

*******

Türkiye’de bu konuda referandum yapılmasına yapıldı, ancak özünde “başkanlık sistemi” değil, “Erdoğan” oylandı.

Seçim kampanyası da son derece uyanık bir anlayışla “Erdoğan’a evet mi, hayır mı?” şeklinde yürütüldü.

Sonunda sandıktan “Erdoğan” çıktı.

Diğer bir neden, ülkemizde halkın “devrimler” ve “demokrasi” için bedel ödememiş olmasıdır.

Devrimler ve demokrasi tabandan değil, tavandan geldi, bu nedenle değeri tam anlaşılabilmiş değil.

Halk, daha şu günlerde neler kaybettiğini yeni yeni anlıyor.

Kaç ülkede başkanlık sistemi var?

*******

Dünyada başkanlık sistemi ile yönetilen 42 ülke var.

En başa ABD’yi koyalım.

ABD, kuruluşundan bugüne başkanlık sistemiyle yönetilen bir ülke.

Ancak oradaki başkanlık sistemi, bizdeki gibi “uyduruk” değil.

Kuvvetler ayrılığı var…

Güçlü bir denetim var…

Kurumlar ve kurallar yerinde…

Başkan, keyfine göre bir büyükelçi ataması bile yapamıyor.

Güney Kore başkanlık sistemi de “Kuzey Kore nedeniyle” tam oturmuş değil.

Diğer 40 ülkenin durumu

*******

ABD ve Güney Kore’yi ayrı tutarsak, diğer 40 ülkede başkanlık sistemini “demokrasi dışındaki bir rejimle” eşit tutmak gerekir.

*“Demokrasi var” denemez.

*“Gelişmişlik seviyeleri” çok düşük.

*8 ülkede kişi başı milli gelir 10 bin doların biraz üzerinde.

*15 ülkede kişi başı gelir ise 2 bin doların altında.

* Bu ülkelerin ortalama kişi başı milli gelirleri 4 bin 800 dolar.

İnsan hakları kuruluşu Freedom House’nin değerlendirmesine göre, başkanlık sistemiyle yönetilen 42 ülkenin sadece 13’ü “özgür ülkeler” statüsünde.

Diğerleri, “özgür olmayan” veya “kısmen özgür” ülkeler sınıfında.

Türkiye’nin notu da bu değerlendirmede çok kötü.

Ya “kısmen özgür”, ya da “özgür olmayan ülke” notu alıyoruz.

Başkanlık sistemi “diktatörlük” doğuruyor

*******

Sonuç olarak, uygulamalar “başkanlık sisteminin diktatörlük doğurduğunu” ortaya koyuyor.

İşte Türk devletlerinin durumu ortada.

Azerbaycan, Türkmenistan, Özbekistan, Tacikistan, Kazakistan…

Seçim hikâye, seçim göstermelik, aynı kişi ve aynı aileler hep iktidarda.

Sonuç olarak, başkanlık sistemi uygulandığı ülkeleri mutlu etmiyor.

Güç, sistem gereği tek kişide toplanıyor, bu uygulama da ister istemez yönetim biçimini “diktatörlüğe” götürüyor.

19. Yüzyıl İngiliz düşünce tarihinin önemli ismi Lord Acton’un (1834-1902) şu sözlerini unutmayalım:

*Güç bozar, mutlak güç mutlaka bozar.

*Gerçek demokratik ilke, hiç kimsenin halkın üzerinde bir güce sahip olmaması demektir.

Başkanlık sisteminin topluma mutluluk getirmediği ortada.

İnşallah, ülkemiz daha fazla yara almadan bu sistemden dönülür.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar M.Tanzer Ünal - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Kocaeli Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Kocaeli Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Kocaeli Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Kocaeli Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.

02

Selim - Yazınızda "*Gerçek demokratik ilke, hiç kimsenin halkın üzerinde bir güce sahip olmaması demektir." CHP döneminde getirilen laiklik, hilafetin kalkması, Vatikan takviminin seçilmesi, İsviçre kanunlarının gelmesi, Latin harflerinin seçilmesi, tek kişinin sözü ile mi gerçekleşti? yoksa hilafetin kalkması halka götürülüp referandum ile mi gerçekleşti. Hilfet İngiliz emperyalizminin çarkını bozuyordu. Halife emir ile İngiliz sömürgelerinde isyan çıkıyordu. ingilizler sömürge ve para kaybediyordu. İngiliz emretti hilafet kalktı, nerde burada halkın iradesi?.

Yanıtla . 1Beğen . 0Beğenme 07 Aralık 17:25
01

Osuran Boğa - Başkanlık sistemi ilk secimde yikilacaktir

Yanıtla . 3Beğen . 1Beğenme 06 Aralık 23:46
03

Ahırdan Çıkma - @Osuran Boğa 01 nolu yoruma cevabı: terbiyesiz boğa git ahırından koku yap buralarda korkutma

Yanıtla . 0Beğen . 0Beğenme 07 Aralık 19:27


Anket Asgari ücret zammından memnun musunuz?